De Nederlands informatief & consulting center
Print versie. Published on site Rusnet.NL 28 augustus 2003
Originalul: http://www.rusnet.nl/nl/encyclo/m/middeleeuw.shtml

Encyclopedie :: M :: Middeleeuwen

 A   B   C   D   E   F   G   H   I   J   K   L   M   N   O   P   R   S   T   U   V   W   Y   Z 

Het Oud-Russische rijk in de Middeleeuwen Vde - XVde eeuw

Om zich tegen de invallen van Oostelijke stammen te verdedigen en te voorkomen dat hun land verwoest werd, verenigden de Oost -Slavische stammen zich tijdens de V-de en VI-de eeuw onder naam "Rus".

Ze ontleenden deze naam aan een Slavische stam die zich "Rus" noemde. Volgens de eerste historische gegevens uit " Povest Vremennych let" (= Het verhaal over de afgelopen jaren) dat door Nestor in de XIe eeuw was geschreven, vestigde de stam "Rus" zich langs de Rus-rivier en alle mensen uit deze stam waren blond (=rus in het Russisch).

In het begin van VIIIste eeuw vormden de Russen veldstammen, die zich vestigden langs rivier de Dnjepr en in het noorden en westen van het tegenwoordige Oekraine, het kerngebied van het Russische rijk (Kiev Rus) met Kiev als hoofdstad. Onder sterke invloed van de Vikingen (=Noormannen) sloten deze stammen zich gedurende de tweede helft van de 9e en de gehele I0e eeuw nauwer aaneen, en noemden zich vanaf die tijd Rus van Kiev.

Tot 879: Het rijk Rus van Kiev staat onder leiding van Rurik

882-911: Rus van Kiev staat onder leiding van de Scandinavische vorst Oleg.

911-1169: Rus van Kiev staat onder Slavische leiding

911-945: Rus van Kiev staat onder leiding van Grootvorst Igor

945-965: Rus van Kiev staat onder leiding van Grootvorstin Olga (vrouw van Grootvorst Igor)

965-972: Rus van Kiev staat onder leiding van Grootvorst Svjatoslav (Vorst van de Heilige Eer, zoon van Olga en Igor)

972-1015: Onder Wladimir de Heilige (De Grote) begint een periode van bloei.

988: Het christelijke geloof wordt overgenomen en aangevuld met orthodox - byzantijnse accenten

1015-1054: Rus van Kiev wordt geregeerd door Jaroslav de Verstandige.

Onder Jaroslav de Verstandige:

Eind XIde - begin XIIde eeuw: Rus van Kiev strijdt onder leiding van de Grootvorsten Izjaslav, Vseslav en Svjatopolk tegen verschillende veldstammen uit het Oosten.

1113-1125: onder Wladimir Monomach (kleinzoon van Jaroslav de Verstandige en van de byzantijnse keizer Konstantin Monomach) was er wederom een tijd van bloei. Maar na dood van Wladimir Monomach viel het land in de 12de en 13de eeuw uiteen in vorstendommen, hierdoor raakte Rus van Kiev verzwakt en konden de Tataren hun invallen hervatten.

1132: onder Vorst Juri Dolgorukiy (Lange Armen, zoon van Wladimir Monomach) wordt het vorstendom Vladimir-Soezdal onafhankelijk van Kiev.

1147: Stichting van Moskou door Juri Dolgorukiy.

In de 12e eeuw maakt Novgorod zich van los Kiev: de stad slaagt erin om heel lang zelfstandig te blijven en uit te groeien tot handelscentrum op de route Scandinavie - Byzantium.

1185-1186: Igor, Grootvorst van Novgorod, verdedigt de stad tegen verovering door Oostelijke stammen.

1240 Novgorod verdedigt de Russische landen onder Aleksandr Nevskiy tegen binnendringende Zweden: de slag aan de Neva.

1242 Novgorod verdedigt de Russische landen onder Aleksandr Nevskiy succesvol tegen binnendringende Duitsers en Litouwers: de ijs-veldtocht bij het Tsjoedskoe meer.

In 1237-40 werd Rusland door de Tataren veroverd en werd de 'Gouden Horde' gesticht. In naam van Batiy Khan - de kleinzoon van Dzengis -, namen de Tataren Moskou in 1238 in en bleven er tot 1480 aan het bewind.

In 1263 krijgt Moskou tijdelijk de status van zelfstandig vorstendom.

Tot het jaar 1263 hoorde Moskou bij het Wladimir vorstendom, maar onder Vorst Daniil (Zoon van Aleksandr Nevskiy) en zijn zoon Juri breidde Moskou zijn grondgebied uit.

De westelijke delen van Rus van Kiev gaan naar Polen. Tot het einde van de XVII-de eeuw behoort het grootste deel van Oekraine tot het Pools-Litouwse rijk.

In de XIV-e en XV-e eeuw verenigden de Russische vorstendommen rond Moskou zich in hun strijd tegen de Tataren.

1304-1340: Tijdens regering van Iwan I (Iwan Danilovich, bijnaam Kalita, tweede zoon van vorst Daniil) werd Moskou een echt Russisch handelscentrum. Hij en zijn zonen hebben de grondslag gelegd voor de toekomstige tsaren-dynastie op de Russische troon.

Zijn zonen: Semjon Gordiy (de Trotse) en Iwan II (Schone Iwan) maakten Moskou tot het ware religieuze centrum van Rusland.

1380: Veldslag van Koelikovo,
Het Russische leger onder leiding van Grootvorst Dimitri Donskoi (kleinzoon van Iwan Kalita) overwon, en bracht daarmee de bevrijding van het juk van de Tataren dichterbij.

1462-1505: Iwan III bewerkstelligde een verdere eenwording van de Russische landen onder Moskou en bevrijding van de Tataren.

1471: Verovering van Novgorod

1478: De landen van Novgorod sluiten zich bij Moskou aan.

1478: Ivan III verbreekt de betrekkingen met de 'Gouden Horde' en de bevrijding van de Russische landen van het juk van de Tataren is een feit.

Iwan III zorgt vanaf 1480 voor een nieuwe stimulans en heeft plannen om van Moskou een 'Nieuw Rome' te maken. Italiaanse bouwmeesters worden aangetrokken. Engelse, Duitse en Hollandse kooplui worden door de heersende welvaart aangetrokken. Met 100.000 inwoners in de I6de eeuw is Moskou een van de dichtstbevolkte steden van Europa.